HINDI KO NA ALAM KUNG GAANO KATAGAL KAMI NAGLAKAD.
Mainit pa rin ang kalsada.
Masakit na ang paa ko.
At mas mabigat na ang katawan ng anak ko sa bawat hakbang.
“Ma… gutom na po ako…”
Mahina.
Halos pabulong.
Pero sapat para durugin ang puso ko.
Napahinto ako.
Hindi dahil gusto ko…
Kundi dahil wala na akong lakas.
Wala akong pera.
Wala akong matakbuhan.
At wala akong pwedeng hingan ng tulong.
Napayuko ako.
Pinikit ang mga mata ko.
Sandali lang.
Kasi kung magtatagal pa…
Baka tuluyan na akong sumuko.
Pero hindi pwede.
Hindi para sa kanya.
“Sandali lang, anak… hahanap si mama,” bulong ko.
Kahit hindi ko alam kung saan.
Bigla…
May tumigil na sasakyan sa harap namin.
Itim.
Mahaba.
At sobrang linis… parang hindi bagay sa lugar kung nasaan kami.
Hindi ako gumalaw.
Hindi ako lumapit.
Sanay na akong walang magandang nangyayari kapag may lumalapit sa’kin.
Bumukas ang pinto.
May lalaking bumaba.
Naka-suit.
Maayos.
Tahimik.
Pero may kakaibang aura.
Lumapit siya.
Diretso sa’kin.
“Ma’am…”
Napakunot ang noo ko.
Ma’am?
Ako?
Sigurado ba siya?
“Matagal na po namin kayong hinahanap.”
Parang tumigil ang mundo.
“Anong… ibig mong sabihin?” mahina kong tanong.
Hindi ako sigurado kung dapat akong matakot… o umasa.
Ngumiti siya ng kaunti.
Magalang.
Kontrolado.
“May utos po na hanapin kayo. At ihatid kayo sa ligtas na lugar.”
Mas lalong bumilis ang tibok ng puso ko.
“Sinong nag-utos?”
Saglit siyang tumahimik.
Tumingin siya sa anak ko.
At saka bumalik ang tingin sa’kin.
“Kayo po.”
Napaatras ako ng kaunti.
“Ako?”
Hindi ko maintindihan.
Wala akong maalala.
Wala akong ginawa.
Pero bakit…
Parang alam niya ang isang bagay na matagal ko nang tinatago?
Dahan-dahan kong hinigpitan ang yakap ko sa anak ko.
“Hindi kita kilala,” sabi ko.
Hindi ako basta sasama.
Hindi na ako ganoon kahina.
Tumango siya.
“Alam ko po.”
At saka niya inilabas ang isang maliit na bagay mula sa bulsa niya.
Isang lumang keychain.
Gasgas.
Pero pamilyar.
Biglang nanlaki ang mga mata ko.
Hindi ko makakalimutan ‘yon.
HINDI KO PWEDE KALIMUTAN ‘YON.
“Hindi maaari…” bulong ko.
Napaatras ako.
Pero sa pagkakataong ito…
Hindi dahil sa takot.
Kundi dahil sa katotohanan na unti-unting bumabalik sa’kin.
Mga alaala.
Mga lihim.
Mga bagay na matagal kong itinago.
“Ma’am… oras na po para bumalik kayo,” sabi niya.
Mahina.
Pero may bigat.
Tumingin ako sa anak ko.
Pagod.
Gutóm.
At umaasa sa’kin.
At sa unang pagkakataon…
Hindi na ako nag-alinlangan.
Tumango ako.
“Okay.”
Isang salita lang.
Pero sapat para baguhin ang lahat.
Binuksan niya ang pinto ng sasakyan.
Maingat akong sumakay.
Kasama ang anak ko.
At habang umaandar kami palayo sa kalsadang iniwanan sa’min…
Tumingin ako sa bintana.
Sa direksyon kung saan kami pinabayaan.
Kung saan kami pinahiya.
Kung saan kami iniwan.
Dahan-dahan akong ngumiti.
Hindi dahil masaya ako.
Kundi dahil…
Oras na.
Ang babaeng iniwan nila sa kalsada…
Ay hindi na babalik bilang biktima.
BABALIK AKO…
BILANG PINAKAMALAKING PAGKAKAMALI NILA.
